59-700 Boleslawiec

ul. Jana Pawła II 50 d

Tel: (075) 612 13 01

 

Miejskie Przedszkole Publiczne nr 1 w Bolesławcu

godło

Program edukacji ekologicznej „Jedyneczka w zielone gra i o środowisko dba”

Program edukacji ekologicznej

„Jedyneczka w zielone gra i o środowisko dba”

 

Autor: Aneta Taranek, Alicja Bender

 

 

I. SZCZEGÓŁOWY OPIS PROGRAMU

 

1. Adresaci programu

Program obejmie  dzieci  uczęszczające  do przedszkola w wieku od 3 do 6 lat wraz z ich rodzicami.

Program jest poszerzeniem działań wynikających z realizacji podstawy programowej wychowania przedszkolnego.

 

2. Geneza programu

Jesteśmy naocznymi świadkami przyspieszenia degradacji środowiska oraz zmian klimatu, jakie nastąpiły  w ostatnich latach. Problematyka ekologiczna znajduje się w centrum uwagi i wymaga  podjęcia pilnych środków zaradczych, w tym zmian  ludzkiej świadomości na drodze edukacji.

Wrażliwość i zaangażowanie małych dzieci sprawia, że kształtowanie właściwej postawy wobec środowiska staje się łatwiejsze, a zarazem efektywniejsze.

Przyroda to nie tylko nasze środowisko życia, które wpływa na jakość naszego życia. To także źródło rozmaitych i wielorakich wrażeń, doznań, emocji. Dzięki czemu bezpośredni kontakt z przyrodą jest skutecznym czynnikiem aktywizującym działania dzieci. A one, z kolei, przekładają się na konkretne działania całych rodzin na rzecz środowiska naturalnego. Małe dziecko aktywnie i bardzo spontanicznie potrafi nawiązać żywy i silny kontakt z przyrodą. Jest gotowe do poznawania przyrody i jej ochrony. Dziecko powinno mieć umożliwiony bezpośredni kontakt z przyrodą przez:

•          obserwację,

•          eksperymentowanie,

•          badanie.

Niniejszy program ma:

- kształcić u dzieci poczucie moralnej odpowiedzialności za stan środowiska przyrodniczego i społecznego,

- dostarczać rzetelnej wiedzy o środowisku naturalno-przyrodniczym,

- modelować odpowiednie wzorce zachowań,

- kształtować umiejętność i chęć działania na rzecz środowiska.

 

Program edukacji ekologicznej dotyczy sposobów organizacji procesu wychowawczo - dydaktycznego  w przedszkolu, który przygotuje dzieci do tego jak żyć z przyrodą w zgodzie, a także uświadomi, że jednym z najważniejszych problemów współczesnego świata jest ochrona naturalnego środowiska. W programie pośrednio uczestniczą również rodzice dzieci uczęszczających do przedszkola poprzez włączanie się z dziećmi w różne akcje i konkursy promujące postawy proekologiczne.

 

3. Założenia programowe

Program przeznaczony jest do realizacji we wszystkich grupach wiekowych w Miejskim Przedszkolu Publicznym nr 1 w Bolesławcu  z  uwzględnieniem potrzeb i możliwości dzieci.

Treści programu są zaplanowane zgodnie z porami roku i będą realizowane od września do czerwca, rozpoczynając od roku szkolnego 2021/2022 i kontynuując w kolejnych latach. Treści mogą być modyfikowane w trakcie procesu dydaktycznego przez nauczycielki, które zechcą uatrakcyjnić je o własne pomysły.

Poprzez realizację programu kładziemy nacisk na zbliżenie dziecka do świata przyrody poprzez jego  badanie, poszukiwanie, odkrywanie, poznawanie i dostrzeganie jego piękna oraz nabywanie opiekuńczego stosunku do świata roślin, zwierząt i owadów. Nauczyciel danej grupy powinien być organizatorem ciekawych działań, które są zgodne z podstawą programową wychowania przedszkolnego, koncepcją przedszkola, planem rocznym placówki oraz projektami przyjętymi do realizacji w bieżącym roku szkolnym. Realizacja programu zachęci dzieci do spontanicznego, aktywnego badania i odkrywania rzeczywistości, rozwijania swoich możliwości psychofizycznych oraz do doświadczania i przeżywania. Wiedza zdobyta poprzez samodzielne doświadczenia i umiejętności jest dla przedszkolaków najtrwalsza i najwartościowsza.

W proponowanym programie chcemy wdrożyć w naszej placówce prace ogrodnicze jako terapię  ogrodniczą dla dzieci. Istotą takich prac jest oddziaływanie na kondycję psychiczną, fizyczną i intelektualną dziecka za pomocą roślin, a mówiąc bardziej precyzyjnie – ogrodu i prac ogrodniczych. Może ona mieć postać bierną – odpoczynek, zabawy w ogrodzie, lub czynną – praca w ogrodzie (sadzenie, pielęgnacja roślin itp.).  

 

II. CELE PROGRAMU

 

Cele główne:

- kształtowanie właściwego stosunku do ochrony środowiska poprzez rozwijanie nawyków ekologicznych,

- rozwijanie zainteresowań przyrodniczych i proekologicznych,

- promowanie zdrowia i zdrowych nawyków żywieniowych,

- wspieranie aktywnych sposobów spędzania wolnego czasu,

- poszerzanie świadomości ekologicznej,

- rozbudzanie poczucia współodpowiedzialności za ochronę środowiska i przyszły stan środowiska naturalnego,

- zapobieganie skutkom deficytu natury u dzieci mieszkających w aglomeracji miejskiej

- rozwijanie umiejętności racjonalnego korzystania z zasobów naturalnych,

- kształtowanie postawy społecznej świadomego i odpowiedzialnego konsumenta,

- nawiązywanie współpracy ze środowiskiem lokalnym.

 

Cele szczegółowe:

1. Budzenie wrażliwości na piękno otaczającej nas przyrody.

2. Stworzenie sytuacji do bezpośredniego obcowania z przyrodą i dokonywania obserwacji zjawisk. przyrodniczych występujących w różnych porach roku.

3. Nawiązanie więzi ze środowiskiem naturalnym oraz relacji społecznych z rówieśnikami podczas pobytu w środowisku naturalnym.

4. Poznawanie znaczenia zieleni dla zdrowia człowieka.

5. Przekazywanie dzieciom podstawowych wiadomości o ekosystemach, obiektach i zjawiskach przyrodniczych występujących w najbliższym środowisku.

6. Przestrzeganie zasad kulturalnego zachowania w środowisku naturalnym

7. Zapoznanie dzieci z podstawowymi zasadami ochrony środowiska naturalnego.

8. Rozumienie potrzeby pomagania zwierzętom w czasie zimy, dokarmianie ptaków.

9. Uświadomienie  i upowszechnianie wiedzy o segregacji odpadów tj. zainteresowanie dzieci tematyką związaną z prawidłowym postepowaniem z odpadami komunalnymi.

10. Wdrożenie do selektywnej zbiórki odpadów przez cały rok, ze  szczególnym uwzględnieniem zbiórki baterii i korków wśród dzieci uczęszczających do placówki.

 

III. METODY I FORMY PRACY

Metody:

metoda oglądowa: obserwacja, pokaz, prezentacje multimedialne

metoda słowna: pogadanka, dyskusja, opis, opowiadanie, wiersz, gry dydaktyczne, inscenizacje

metoda praktyczna (badawcza): spacery, wyjścia, wycieczki, zajęcia w terenie, doświadczenia i eksperyment

 

Formy:

zajęcia z całą grupą

zajęcia w zespołach

zajęcia indywidualne wyzwalające swobodną ekspresję

zabawa oraz inne formy działalności dzieci pozwalające na rozwijanie własnej inicjatywy

spacery, wycieczki, warsztaty ekologiczne, akcje organizowane w przedszkolu, konkursy

 

IV. KORZYŚCI DLA PLACÓWKI, NAUCZYCIELA, DZIECKA

 

  • Korzyści dla placówki:

poszerzenie działań dydaktyczno-wychowawczych

promowanie przedszkola w szerszym środowisku

wzbogacenie bazy dydaktycznej przedszkola

  • Korzyści dla nauczyciela:

rozwijanie kreatywności

samorealizacja

inspiracje dla twórczych rozwiązań

zapewnienie atrakcyjności oferty edukacyjnej

  • Korzyści dla dziecka:

rozwijanie zamiłowania do piękna przyrody

poszerzanie wiedzy na temat środowiska, w którym żyje

postrzeganie i rozumienie zjawisk i procesów zachodzących w przyrodzie

nabieranie odpowiedzialności i troski o otaczający świat zwierząt i roślin

wzrost świadomości  zagrożeń ekologicznych

rozwijanie kreatywności, wyobraźni i ciekawości świata, a także  poczucia odpowiedzialności oraz przydatności.

 

V. EFEKTYWNOŚĆ DZIAŁAŃ

 

Spodziewane efekty

- dziecko:

zna swoje najbliższe środowisko przyrodnicze;

rozumie skutki niewłaściwego zachowania się w naturalnym środowisku;

postępuje w sposób przyjazny dla środowiska naturalnego, docenia jego walory estetyczne

zna rolę i znaczenie ochrony naturalnego środowiska;

operuje słownictwem wzbogaconym o treści ekologiczne;

dokonuje wnikliwej obserwacji najbliższego otoczenia naturalnego;

wykorzystuje materiał przyrodniczy i surowce wtórne w pracach plastyczno-technicznych;

bierze odpowiedzialność za stan środowiska przyrodniczego;

segreguje odpady do odpowiednich pojemników;

uczestniczy w zbiórkach surowców wtórnych.

 

VI. EWALUACJA

Ewaluację programu stanowią wspólne rozmowy, dyskusje, próby oceny pracy po zajęciach. Inną jej formą jest przygotowanie wystawki fotograficznej na stronie internetowej przedszkola i plastycznej po danym przedsięwzięciu lub ukazującej pewien etap prac.

Narzędziami sprawdzającymi i badającymi zmiany między osiągnięciami końcowymi a początkowymi będą obserwacje dzieci, skale postaw, wywiady, analiza wytworów dzieci.

Formami sprawdzania osiągnięć, umiejętności i wiadomości będą różne konkursy, quizy, wystawy, ulotki. Przy ocenianiu postaw będzie brane pod uwagę zaangażowanie dziecka, jego aktywność w realizacji działań, samodzielność w rozwiązywaniu problemów, umiejętność pracy w grupie. Doskonałą oceną są również opinie rodziców i innych nauczycieli.

 

VII. HARMONOGRAM

 



Wrzesień

Założenie w sali biblioteczki ekologicznej – albumy, leksykony, czasopisma.

Nasadzenia cebulek kwiatowych tulipanów, hiacyntów, narcyzów oraz krokusów. (Cel: niezwykły ogród kwiatowy, który pojawi się już  na wiosnę wyróżni naszą placówkę na tle pozostałych a jednocześnie stanie się rajem dla owadów, a dla nas miejscem do aktywnej obserwacji)

Akcja sprzątania świata -  porządkowanie ogrodu przedszkolnego i najbliższej okolicy.  (Cel: wyrabianie poczucia współodpowiedzialności za życie przyszłych pokoleń)

Stworzenie kodeksu „małego ekologa”.

„Tu działamy, gdzie mieszkamy” – wyrabianie trwałego nawyku wyrzucania odpadów do

odpowiednich pojemników.

Wycieczka do Eko-muzeum „Wrzosowa kraina” (Cel: poznanie najbliższego środowiska naturalnego)

Październik

Założenie kącików przyrody – gromadzenie darów jesieni (wykorzystanie darów w zabawach matematycznych, plastyczno – konstrukcyjnych, rytmiczno - muzycznych, badawczych).

Wiemy co i jak segregujemy – zajęcia dot. nauki segregowania. Zapoznanie z terminem recykling.

„Patrol ekologiczny” – spacer w okolicach przedszkola w celu poszukiwania pojemników do segregacji.

Udział w Olimpiadzie Bezpiecznego Malucha.

Spacery do pobliskich ogródków działkowych i lasu – obserwacja zmian zachodzących w przyrodzie.

„Jakie to drzewo?” – poznanie drzew liściastych. Wykonanie albumu.

Zbieranie żołędzi dla Klekusiowa. (Cel: uwrażliwienie na losy zwierząt.)

Listopad

EKO MODA - ekologiczny dziecięcy pokaz mody.

Co to jest smog? Poznanie źródeł zanieczyszczeń powietrza. Obserwacje jakości powietrza.

Jesienne przetwory – wzbogacenie kącika ekologicznego w naturalne, zdrowe przetwory.

„Zabawa – każdą porą roku jest ciekawa” (Cel: wdrażanie do hartowania i częstego korzystania ze świeżego powietrza w różnych warunkach pogodowych).

Założenie kalendarza pogody – dokonywanie obserwacji; kodowanie informacji w formie

symbolicznego zapisu.

Poznawanie zwyczajów ptaków i zwierząt (jesienne migracje – oglądanie filmu „Makrokosmos”, wiosenne powroty, przygotowanie do zimy, budowanie wiosną gniazd). Uczestnictwo w konkursie plastycznym „Nasze ptaki zimą”.

W naszym ogrodzie postawimy zamontowane karmniki dla ptaków a podczas zajęć na grupach przygotujemy przysmaki dla naszych kolorowych przyjaciół. Każda z grup będzie miała za zadanie przez tydzień prowadzić dyżur, podczas którego aktywnie będzie dokarmiać ptaki, prowadząc dziennik obserwacji.

Spotkanie z leśnikiem – pogadanka na temat zagrożeń wynikających z istnienia dzikich wysypisk odpadów i elektrośmieci – uświadomienie ich szkodliwości dla środowiska przyrodniczego oraz poznanie sposobów przygotowania zwierząt do zimy.

Grudzień

Akcja charytatywna – zbieranie podkładów, ręczników papierowych, karmy dla zwierząt dla Klekusiowa. (Cel: rozumienie potrzeby pomagania zwierzętom w przetrwaniu mroźnej zimy.)

„Energia w naszym przedszkolu” – wycieczka po pomieszczeniach przedszkolnych w poszukiwaniu urządzeń działających na prąd; wdrażanie do poszanowania energii elektrycznej.

„Skąd bierzemy prąd?” – poznawanie źródeł pozyskiwania energii i rodzajów elektrowni.

„Energię oszczędzamy, zbędne światło wyłączamy” – wyrabianie nawyku wyłączania zbędnego oświetlenia i stosowania żarówek energooszczędnych.

„Ostrożnie z prądem” – historyjki obrazkowe. Rozwijanie myślenia przyczynowo –

skutkowego. Rozumienie zakazu samodzielnego korzystania z urządzeń elektrycznych.

Ozdoby świąteczno- zimowe. Prace przestrzenne z wykorzystaniem materiałów wtórnych. Forma realizacji: konkurs lub kiermasz.  

Styczeń

Dzień z zabawą EKO- zajęcia edukacyjne z wykorzystaniem materiałów wtórnych. Wykonanie zabawki, pomocy dydaktycznej.

Przygotowanie przekąsek dla ptaków.

„Jedzenie ma znaczenie” – spotkanie warsztatowe z ekspertem – dietetykiem.

„Zdrowie na moim talerzu” – konkurs fotograficzny dla dzieci i rodziców.

„Nie lubię hałasu” – zapoznanie ze szkodliwym wpływem hałasu na zdrowie człowieka (unikanie hałasu w zabawie i pracy, słuchanie muzyki o umiarkowanej głośności, wdrażanie do korzystania z zabawek w sposób nie wywołujący hałasu, posługiwanie się umiarkowanym głosem.

„Kącki do odpoczywania” - kształtowanie nawyku właściwego odpoczynku.

„Wiemy i rozumiemy” – poznanie zasad zachowania w środowisku przyrodniczym. Projekty plastyczne – stworzenie plakatów.

Luty

Eko - instrument. Zajęcia edukacyjne z wykorzystaniem materiałów wtórnych.

Walentynkowa sałatka owocowa.

„Jak rozpoznać zdrową żywność?” – wycieczka do sklepu/ zabawy tematyczne/ założenie kącika ze zdrową żywnością – poznawanie i wybieranie zdrowych produktów żywnościowych, rozpoznawanie znaków ekologicznych.

„My to już wiemy, ekologiczne torby wykorzystujemy” – zabawy tematyczne utrwalające

wiadomości na temat opakowań; korzystanie z toreb ekologicznych w kącikach zainteresowań.

Marzec

Wiosenny ogródek – sadzenie ziół i kwiatków, obserwacje hodowli w kącikach. (Cel:  wdrażanie do opieki nad hodowanymi roślinami.)

 „Smacznie, zdrowo i kolorowo” – przygotowywanie kanapek, szaszłyków, koreczków) –

spotkanie warsztatowe z udziałem dzieci i rodziców.

„Kto lubi wodę?” – poznawanie znaczenia wody w życiu człowieka, roślin i zwierząt.

„Kącik małego badacza” – zabawy badawcze z wodą (rozpuszczanie różnych substancji w wodzie, barwienie wody, parowanie i skraplanie, „Co pływa, co tonie”.

Zbudowanie prostego filtra i zastosowanie go do oczyszczania wody. Uświadomienie konieczności i sposobów ochrony wód. Wycieczka/ spotkanie z pracownikami oczyszczalni.

„Tropiciele przyrody”- rozpoznawanie i nazywanie ptaków wracających z ciepłych krajów.

21 marca w Polsce obchodzimy dzień lasów - z tej okazji nasze przedszkolaki wybiorą się do lasu lub nadleśnictwa, aby aktywnie w terenie uczestniczyć w pogadance ekologicznej.

Kwiecień

1 kwietnia – dzień ptaków. Zabawy plastyczne i muzyczne.

„Śmieci segregujesz, czystą Ziemię zyskujesz” - obchody Dnia Ziemi. Przygotowanie gazetki tematycznej o ekologii. (Cel:  uwrażliwienie dzieci na to jak ludzie niszczą środowisko, wyrabianie nawyków oszczędzania wody, segregacji śmieci, dbania o czystość i ład w najbliższym otoczeniu.)

Las, łąka wiosną – spacery połączone z obserwacją zmian w przyrodzie. (Cel: uwrażliwienie dzieci na piękno przyrody, wyrabianie nawyków właściwego zachowywania się w różnych środowiskach przyrodniczych.)

„Północ - południe” - kształtowanie umiejętności orientacji w terenie w oparciu o zjawiska naturalne. Gry i zabawy w terenie. Zabawy z mapą i kompasem.

„Nasze akwarium:  ukazanie wody jako środowiska życia.

„Zabawy badawcze z kolorami” - samodzielne odkrywanie i doświadczanie (uzyskiwanie

kolorów; zjawisko tęczy).

Maj

Azyl dla motylków - sadzenie budlei na terenie przedszkola. Kącik ten urozmaicimy  kolorowymi ławeczkami, na których będzie można wypoczywać lub prowadzić obserwacje.  (Cel: azyl ten  będzie poprawiać nastrój i obniżać poziom stresu u dzieci, bazując na naturalnej potrzebie kontaktu z naturą).

Zabawy EKO SPORTOWE - zajęcia promujące zdrowy styl i aktywność fizyczną. W konkurencjach sportowych zaleca się wykorzystanie jako pomocy materiałów wtórnych.

 „Laboratorium pod chmurką” – spacery i wycieczki w okolicach przedszkola. Prowadzenie

obserwacji przyrodniczych z wykorzystaniem lup.

Dzień pszczoły. Stworzenie poidełek dla pszczół.

„Eko prezenty” – przygotowywanie prezentów dla mamy i taty z materiałów odpadowych.

„Bawimy się piaskiem” – zabawy badawcze. Poznawanie właściwości piasku suchego i

mokrego (wykorzystanie piaskownicy w ogrodzie przedszkolnym).

„Quiz ekologiczny” – podsumowanie zdobytej wiedzy; wręczenie odznaki „Małego ekologa”.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

DODATKOWE DZIAŁANIA

 

W trakcie realizacji projektu prowadzimy zbiórki  plastikowych nakrętek, baterii, elektrośmieci. Nawiązujemy współpracę z zakładami,  instytucjami lokalnymi zajmującymi się zbiórką, segregacją surowców wtórnych. Zimą przedszkolaki będą pamiętać o ptakach i regularnie je dokarmiać.